L'info de la Corse
Le portail de la Corse
 Mise à jour: 20/08/08 -
 Recherche       
- Accès Club-Corsica
-EN CORSE-
 A la une
-
 Politique
-
 Société
-
 Economie
-
 Identité
-
 Culture
-
 Sport
-
 Chì c'hé torna
-
 Corsica & Vous
-
 Quotidien
-
 Dernières dépêches
-
 L'actu de France3 Corse
-
 Vos photos / Vidéos
-
-CHRONIQUES-
 L'édito du mois
-
 Francois Léotard
-
 Jean-Claude Casanova
-
 Le mot du mois
-
 Vistu dall'Italia
-
 La recette du mois
-
-Environnement-
 L'écologie au quotidien
-
-
-SERVICES-
 Recevez l'info par SMS
-
 Newsletter
-
 E-mails @ Club-corsica
-
 Créez votre blog
-
 Forum Club-Corsica
-
 Abonnement
-
 Les archives
-
 Scrabble® Duplicate
-
 Qui sommes-nous ?
-
 Points de ventes
-
 Webmaster : Mettez de l'info sur votre site
-
-SHOPPING-
 Produits du Terroir
-
-LOISIRS-
 Voyages
-
 Agenda Culturel
-
 Météo
-
-MENSUEL-
-
-
N°107 - Août 2008
-
Visite Virtuelle des locaux
-
Télécharger le PDF  Envoyer cet article à un ami Imprimer cet article
-
 

Par Jean-Marie Arrighi

 
 

Crònaca, u tempu cum'ellu vene

 
 

A so unità franca i fruntieri di i Stati, di i lingui è di i rilighjoni, chì hè più vechja assai cà elli.

 
 

- Hè statu prisintatu u quattordici di lugliu da u prisidenti francesi un prughjettu d'unioni pà u Maditarraniu. Dipoi ch'ellu si ni parla, hè cambiata un pocu l'idea, chì prima era una unioni di u Maditarraniu. Ma dopu, par ch'ellu ùn si ammorci nimu, ci hè vulsutu à invità ci altri paesi aurupei impurtanti, puri belli luntani da issu mari. Ci saranu dinò, cum'elli a dicinu à spessu, i calculi pulitichi daretu : si prova à offra calcusella à a Turchia sì in drentu à l'Auropa stessa ùn la volinu accittà da tanti anni ; hè dinò l'uccasioni di fà si scuntrà guverni numichi, israelianu è arabi, sirianu è libanesi. Ma u fattu si stà chì d'ogni modu l'idea di fondu hè ghjusta.
In l'Antichitai, i tarri in ghjiru à u Maditarraniu, « mari à mezu à i tarri », si cunsidaravanu cum'è u mondu abitatu veru, inturniatu di diserti o troppu ghjilati o troppu caldi par ch'omu ci pudessi campà cumu si devi. Da u imperu rumanu è ancu da epichi più antichi, ferma una cultura cumuna, à tempu pupulara è alta, duv'elli participeghjanu insemi u vinu, l'oliu, i gesti vechji di i mistieri, Dante è Omeru. A so unità franca i fruntieri di i Stati, di i lingui è di i rilighjoni, chì hè più vechja assai cà elli. Ci si trovanu ancu i fatti cumuni pulitichi : in ogni puntu di u Maditarraniu, ci devi essa un locu cumunu di discorsu libaru, piazza, arringu, forum o agora, duv'elli si poninu « à mezu », cum'elli dicianu i Grechi, i prubulema di a cumunità. Anu dinò tutti i populi d'issu mari una leia uriginali cù u fora, pigliati ch'elli sò trà u bisognu di cunnoscia lu è di parcorra lu, è a brama putenti di ritruvà u paesi nativu. Hè riprisintatu issu doppiu bisognu da u mitu d'Ulissi, chì passa vinti anni for d'Itaca ma chì, quandu ellu ricunnosci a so isula, piegni è basgia « a tarra chì dà u granu ».
Dopu si hè allargata assai a cunniscenza di u mondu, è, cù i muvimenti di a storia u mari nostru ùn hè più statu u so centru, ma una periferia par l'Uccidenti sviluppatu, è ancu una fruntiera, trà u mondu cristianu è u mondu islamicu, è trà trè cuntinenti, Auropa, Africa è Asia. Ch'ella sia artificiali issa fruntiera, ci ni avvidimu tutti i ghjorni. Cumu pinsà chì i pochi chilometri di Gibilterra o di u Busforu spartinu mondi sfarenti ? Chì hè a distanza trà l'Africa è Lampedusa, ch'elli barcanu tutti i ghjorni in barcella millai di i disgraziati chì sunnieghjanu d'una vita altra ? Cumu pinsà ch'elli ùn abbiinu nulla da veda cù noscu, cità cum'è Troia, Fucea, Miletu, Efesa o Bisanziu, oghji in Turchia, o Cartaghjini chì fù cusì prisenti in Corsica, o i paesi d'Africa di u Nordu duv'elli campavanu centu cinquanta mila i Corsi à a mità di u vintesimu seculu ?
Ùn voli dì chì una unioni vera di issi paesi cusì diversi ch'ella si possi fà faciuli faciuli. A storia passata ùn si sguassa cusì prestu, trà quilli chì eranu i culunizatori è quilli chì funu culunizati. Hè ancu più difficiuli à truvà una pulitica è ancu di più una ecunumia cumuna trà a ghjenti invichjata di u nordu di u Maditarraniu, chì, puri povara sicondu i criterii francesi o taliani, campa di modu aurupeu, è a ghjenti ghjovana è numarosa di u miziornu, chì à spessu ùn sà cumu manghjà u lindumani è pensa à andà à stantà u so pani altrò.
Chì ni sarà di a Corsica à mezu à tamantu spaziu ? A sucitai corsa à chì ni hè, trà un mondu sviluppatu ch'ella ni faci parti par ciò chì tocca à a cunsumazioni è à u campà d'oghji, è u « terzu mondu », chì sparti cun ella tanti valori antichi ? Trà a periferia di l'Auropa è u centru di u Maditarraniu uccidintali ?
Ùn si pudaranu dà i risposti cà à longu andà. Ma di sicuru hè in l'ambienti maditarraniu, al dilà di i discorsi, ch'elli truvaranu i Corsi i mezi di una azzioni cumuna è pusitiva, in l'unità cù i populi vicini, da ch'ellu diventi dinò u Mari nostru un simbulu di a cuuparazioni trà i culturi, di l'unioni ind'a diversitai.

 
 

Jean-Marie Arrighi

 
 
  Envoyer cet article à un ami Imprimer cet article


 
 Le sujet vous intéresse ? Nos conseils de lecture:
51 Pegasi - Astru virtuali
18 €

Résumé: Roman
 
-
-
- DERNIERE HEURE
-
- 19/08/08 à 19:55
Bébé tué par un jet de pierre: la famille satisfaite par la fin d'une ...

- 19/08/08 à 18:59
Trois bombes américaines découvertes au large d'une plage au sud de ...

 Dernières dépêches
-
- Suivez l'INFO en direct!
-
Nouveau: Recevez un E-MAIL ou un SMS dès qu'une info arrive!
+ d'infos

-
-
-
-
- BLOGS CORSES
-
  corseprato 
  aiti 
  novella 
  retrofoot 

 > Tous les blogs 

-
- A VOTRE AVIS
-
L'assemblée de Corse a enterré le projet d'un traitement des déchets ménagers par incinération. Est-ce, selon vous, la bonne décision ?
 
OUI
NON
Sans opinion

-
-
-
-

 Club-Corsica  E-Mail  Voyage  Info  Shopping  Qui sommes-nous ?  Contact  Agence web
Toute la Corse sur Club-Corsica.com